سفر به قلب خاطرات زنانه! رازهایی که مادربزرگ‌های ایرانی تا امروز نگفته بودند؛ دردِ دل زنانه با صابر ابر+عکس

به گزارش سرویس چندرسانه‌ای پایگاه خبری سوفیانیوز، پروژه «تا هفت خانه آن‌ورتر» که صابر ابر سال‌ها برای شکل‌گیری آن در شهرهای مختلف ایران سفر کرد و پای صحبت مادربزرگ‌های ایرانی نشست، حالا در قالب یک نمایشگاه پیش روی مخاطبان قرار گرفته است؛ پروژه‌ای که در ظاهر از آشپزی آغاز می‌شود اما در حقیقت ادای دینی به زنان و مادرانی است که حافظان فرهنگ، خاطره و هویت ایرانی هستند.

صابر ابر که طی سال‌های گذشته با سفر به نقاط مختلف ایران، روایت زندگی زنان سالمند و مادربزرگ‌های ایرانی را ثبت کرده، این روزها تازه‌ترین بخش از این پروژه را در قالب نمایشگاهی با عنوان «تا هفت خانه آن‌ورتر» به نمایش گذاشته است. نمایشگاهی که ادامه مسیری است که پیش‌تر با تولید مستند و انتشار کتابی به همین نام آغاز شد.

این بازیگر و هنرمند درباره کتاب «تا هفت خانه آن‌ورتر» معتقد است که این اثر بیش از آنکه کتابی درباره دستورهای آشپزی باشد، ستایشی از زنان و مادران ایرانی است؛ زنانی که هر کدام با خاطرات، تجربه‌ها، رنج‌ها و عشق‌هایشان، بخشی از تاریخ شفاهی این سرزمین را روایت می‌کنند.

در جریان این پروژه، صابر ابر به شهرهای مختلف ایران سفر کرده و ساعت‌ها با مادربزرگ‌ها هم‌صحبت شده است. گفت‌وگوهایی که اگرچه با پرسش درباره غذاهای محلی، شیوه پخت و رسم و رسوم هر منطقه آغاز می‌شود، اما خیلی زود به خاطرات زندگی، عشق، سختی‌های روزگار، امید، از دست دادن عزیزان، مادر بودن و تجربه زیستن در ایران می‌رسد.

همین ویژگی باعث شده «تا هفت خانه آن‌ورتر» بیش از آنکه یک مستند آشپزی باشد، به اثری مردم‌نگارانه و انسان‌محور تبدیل شود؛ روایتی که در آن قابلمه‌ها، اجاق‌ها و دستور غذاها تنها بهانه‌ای برای شنیدن قصه انسان‌هایی هستند که کمتر فرصت روایت پیدا کرده‌اند.

نمایشگاه تازه این پروژه نیز همین نگاه را دنبال می‌کند. بازدیدکنندگان در فضایی مواجه می‌شوند که کتاب‌ها، تصاویر، گیاهان خشک‌شده، اشیای روزمره آشپزخانه و وسایل قدیمی در کنار هم قرار گرفته‌اند؛ عناصری که هر کدام یادآور بخشی از زندگی زنان ایرانی هستند و فضایی نوستالژیک، صمیمی و سرشار از خاطره را خلق می‌کنند.

در بخش دیگری از نمایشگاه نیز ظروف، وسایل آشپزی و اشیای خانگی به شکلی هنری چیدمان شده‌اند تا نشان دهند آشپزخانه تنها محل پخت غذا نیست؛ بلکه مکانی برای انتقال فرهنگ، محبت، صبوری و تجربه میان نسل‌هاست.

شاید مهم‌ترین ویژگی این پروژه آن باشد که نگاه مخاطب را از «غذا» به «انسان» تغییر می‌دهد. در این روایت، دستور پخت‌ها اهمیت دارند اما آنچه در ذهن مخاطب ماندگار می‌شود، لبخندهای بی‌تکلف مادربزرگ‌ها، خاطرات شیرین و تلخ زندگی و صفا و صمیمیتی است که در میان روایت‌های آنان جریان دارد.

«تا هفت خانه آن‌ورتر» در واقع تلاشی برای ثبت بخشی از میراث ناملموس ایران است؛ میراثی که نه در کتاب‌های تاریخ، بلکه در حافظه زنان این سرزمین، کنار سفره‌های ساده، در عطر غذاهای خانگی و میان قصه‌هایی که نسل به نسل نقل شده‌اند، زنده مانده است.

با برگزاری این نمایشگاه، صابر ابر بار دیگر نشان داده است که دغدغه او صرفاً تولید یک اثر هنری نیست، بلکه حفظ خاطرات، روایت‌ها و تجربه‌های زنانی است که بی‌هیاهو، ستون‌های اصلی خانواده و فرهنگ ایرانی بوده‌اند؛ زنانی که هر کدام قصه‌ای دارند و هر قصه، پنجره‌ای به بخشی از هویت اجتماعی و فرهنگی ایران است.

به نظر شما ارزشمندترین خاطره یا مهارتی که از مادر یا مادربزرگتان به یادگار مانده چیست؟ خاطره‌تان را در بخش نظرات با ما و دیگران به اشتراک بگذارید.