نسخه نجاتبخش ابنسینا در روزگار طاعون؛ ماری که یک راز هزارساله دارد؛ پیشنهادی که همدان را از مرگ نجات داد
سوفیانیوز: چرا روی بسیاری از نمادهای داروخانهها تصویر ماری دیده میشود که به دور یک جام پیچیده است؟ روایتی عجیب، این نماد را به ماجرای طاعون و نسخهای منتسب به ابنسینا برای مقابله با موشها پیوند میدهد؛ روایتی که البته بخشهایی از آن از نظر تاریخی محل تردید است.
به گزارش سوفیانیوز، داستانی که سالهاست درباره ریشه نماد داروخانهها نقل میشود، پای یکی از بزرگترین پزشکان تاریخ، یعنی ابنسینا، را هم به میان میکشد.
بر اساس این روایت، در روزگار شیوع طاعون در همدان، ابنسینا دریافت که موشها در انتقال بیماری نقش دارند و برای جلوگیری از گسترش بیماری، پیشنهاد کرد در خانهها مار نگهداری شود تا با شکار موشها، خطر انتشار بیماری کاهش پیدا کند.
اما بخش عجیبتر داستان به یک جام شراب بازمیگردد. گفته میشود برای تقویت مار و افزایش قدرت آن در شکار موشها، جامی از شراب قرمز در مسیر آن قرار میدادند. همین روایت، بعدها تصویر مار حلقهزده دور جام را به داستان مبارزه با طاعون پیوند زده است.
حتی در ادامه این داستان گفته میشود کسانی که به طاعون مبتلا میشدند، در خانهشان مار وجود نداشته و از همینجا تعبیرهایی مانند «بیمار» و «بیمار» شکل گرفته است.
اما این قسمت از روایت باید با احتیاط نقل شود؛ چراکه برای انتساب این داستان به ابنسینا و همچنین ارتباط مستقیم آن با منشأ جهانی نماد داروخانهها، سند تاریخی معتبر و قطعی در دست نیست. نماد شناختهشده داروسازی، یعنی «کاسه هایجیا» با مار و جام، ریشههایی بسیار قدیمیتر در سنتهای پزشکی و داروسازی دارد.
با این حال، همین روایت عامیانه جذاب نشان میدهد که چگونه در طول قرنها، مار، دارو، سم، درمان و مبارزه با بیماری در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند و در نهایت تصویری را ساختهاند که امروزه بسیاری از مردم با دیدنش بلافاصله یاد داروخانه میافتند.
از طاعون و موشها تا مار و جام؛ داستانی که اگرچه تمام جزئیاتش سندیت تاریخی ندارد، اما یکی از جذابترین روایتها درباره پشتپرده نماد داروخانههاست.
به نظر شما اگر طاعون دوباره شیوع پیدا کند، مهمترین راه مقابله با آن چیست؟ دیدگاهتان را با ما در میان بگذارید.