(ویدئو) راز ساعت آفتابی 900 ساله در برج طغرل ری؛ اختراعی از ایرانیان که هنوز زمان را بیخطا میگوید!
سوفیانیوز: برج طغرل شهرری، شاهکار معماری و علم ایرانیان در دوره سلجوقیان، نه تنها آرامگاه طغرل بیک بلکه یک ساعت آفتابی و رصدخانه دقیق 900 ساله است. با 24 ضلع هندسی، سایههای خورشید زمان را بدون ساعت مکانیکی نشان میداد. نمادی از تمدن غنی ایران که علم نجوم، ریاضیات و مهندسی پیشرفته ایرانیان را روایت میکند.
به گزارش سرویس علم و فناوری پایگاه خبری سوفیانیوز، شهرری، یکی از قدیمیترین سکونتگاههای جهان، میزبان گوهری از معماری و دانش ایرانی است که قرنها در سکوت، داستان پیشرفت علمی و مهندسی ایرانیان را روایت میکند: برج طغرل.
این برج آجری 20 متری، متعلق به دوره سلجوقیان (قرن 12 میلادی)، در ابتدا به عنوان آرامگاه طغرل بیک، بنیانگذار سلسله سلجوقیان، ساخته شد. اما فراتر از یک مقبره، شاهکاری مهندسی و نجومی است. دیواره خارجی آن به شکل 24 ضلع هندسی (چندضلعی) طراحی شده که نه تنها استحکام فوقالعادهای در برابر زلزله ایجاد کرده، بلکه آن را به بزرگترین ساعت آفتابی جهان تبدیل کرده است.
با طلوع خورشید، سایهها به ترتیب روی این اضلاع میافتند و ساعت روز را با دقت بالا نشان میدهند. بدون هیچ ابزار مکانیکی، ایرانیان باستان با بهرهگیری از دانش عمیق گنو مونیکس (علم سایهشناسی) و نجوم، زمان را برای نمازها، کشاورزی و سفرهای کاروانی جاده ابریشم محاسبه میکردند. برخی پژوهشگران معتقدند این بنا به عنوان رصدخانه نیز عمل میکرده و دانشمندان میتوانستند حرکات ستارگان را از مرکز استوانهای آن مشاهده کنند.علم ایرانیان در اوج تمدنبرج طغرل نمادی از عصر طلایی علم در ایران است؛ دورانی که دانشمندانی چون خیام، ابوریحان بیرونی و ابنسینا با ترکیب ریاضیات، نجوم و مهندسی، میراثی جاودان بر جای گذاشتند. سلجوقیان با حمایت از مراکز علمی، این پیشرفتها را گسترش دادند. ضخامت دیوارهای متغیر (1.75 تا 2.75 متر)، گنبد مخروطی اولیه (که در زلزله فرو ریخت) و کتیبههای کوفی، همه نشان از دقت و زیباییشناسی ایرانی دارد.
امروز، این بنای ثبتشده در فهرست آثار ملی ایران (شماره 147)، در حالی که در نزدیکی قلعه رشکان قرار دارد، همچنان مقاوم ایستاده. اما همانند بسیاری از میراث فرهنگی، نیازمند توجه بیشتر برای مرمت و معرفی جهانی است.
برج طغرل فقط یک بنای تاریخی نیست؛ یادآوری است که تمدن ایرانی هزاران سال پیش، در حالی که بسیاری از نقاط جهان در تاریکی بودند، خورشید دانش را با ساعتهای آفتابی و رصدخانهها روشن میکرد. بازدید از آن، سفری به ریشههای هویت ماست؛ جایی که علم و هنر، یکی شدهاند تا تاریخ را فناناپذیر کنند.منبع الهام: تصاویر و روایتهای اینستاگرامی از فرسودگی تدریجی بناهای تاریخی و لزوم پاسداشت تمدن غنی ایران.