«بسیار سفر باید تا پخته شود خامی»؛ میترا رفیع از یک باور قدیمی ایرانی پرده برداشت؟ آشپزی، راز شخصیت ایرانیها را لو داد؟
سوفیانیوز: صحبتهای میترا رفیع درباره «پخته شدن» در آشپزی، تنها یک مقایسه غذایی نبود؛ او با نگاهی فلسفی، از جایگاه صبر، زمان و تجربه در فرهنگ ایرانی سخن گفت و همین اظهارات، زمینهساز برداشتهای متفاوتی در فضای مجازی شد.
به گزارش سرویس چندرسانهای پایگاه خبری سوفیانیوز، میترا رفیع، بازیگر سینما و تلویزیون، در تازهترین گفتوگوی خود با نگاهی متفاوت به موضوع آشپزی، از پیوند عمیق این هنر با فرهنگ، ادبیات و جهانبینی ایرانی سخن گفت؛ اظهاراتی که در فضای مجازی نیز مورد توجه کاربران قرار گرفته است.
رفیع با توصیف فرایند پختوپز اظهار کرد: «آشپزی همینجوریه؛ یه سری چیزهای خام و منفک از هم که جدا از هم کار خاصی نمیتونستن انجام بدن، کنار هم قرار میگیرن و تحت حرارت و مرور زمان تغییر میکنن.»
او در ادامه با مقایسه شیوه پخت غذا در فرهنگ ایرانی و برخی کشورهای دیگر افزود: «در برخی فرهنگها، گوشت را در زمان کوتاه و با حرارت بالا میپزند و با دستگاه سنجش میگویند مغزپخت شده؛ اما در فرهنگ ما آن گوشت هنوز خام محسوب میشود، چون آن مدت زمانی که باید حرارت ندیده است. فرهنگ ایرانی اینگونه است و حتی در نگاه کردن به دنیا هم همینطور هستیم.»
این بازیگر با اشاره به جایگاه مفهوم «پختگی» در ادبیات فارسی، به بیت مشهور مولانا استناد کرد و گفت: «اندیشمندان ما حتی مصراعی دارند که میگوید: "خام بودم، پخته شدم، سوختم". چقدر از این روند خام بودن و پخته شدن در ادبیات و اندیشه ما یاد شده؛ انگار صرف کردن آن زمان در آشپزی و زندگی ایرانی بسیار حیاتی و مهم است.»
در لایهای عمیقتر، صحبتهای میترا رفیع نشان میدهد که او «آشپزی» را صرفاً یک مهارت روزمره نمیبیند، بلکه آن را استعارهای از فرایند رشد انسان در فرهنگ ایرانی میداند. از نگاه او، همانطور که مواد اولیه با گذر زمان و حرارت به غذایی کامل تبدیل میشوند، انسان نیز برای رسیدن به بلوغ فکری و شخصیتی نیازمند تجربه، صبر و عبور از دشواریهاست. اشاره او به بیت مشهور مولانا نیز این نگاه را تقویت میکند؛ نگاهی که پختگی را نتیجه زمان، تجربه و دگرگونی میداند، نه محصول میانبرها.
این دیدگاه در عین حال، بازتابی از یکی از ویژگیهای فرهنگ ایرانی است؛ فرهنگی که در بسیاری از روایتهای ادبی و اجتماعی، ارزش را در «فرایند» میبیند نه صرفاً در «نتیجه». مقایسه میان شیوه پخت غذا در ایران و برخی کشورهای دیگر، در واقع کنایهای به تفاوت نگاه جوامع به مفهوم رشد، صبر و کمال است. از این منظر، سخنان میترا رفیع بیش از آنکه درباره آشپزی باشد، درباره فلسفه زندگی و این باور است که بسیاری از ارزشمندترین دستاوردها، تنها با گذر زمان و تجربه شکل میگیرند.
شما با میترا رفیع موافقید؟ به نظرتان آدمها فقط با سختی و گذر زمان «پخته» میشوند یا خوشبختی میتواند مسیر سادهتری هم داشته باشد؟